SN 12.15

Kaccānagottasutta

Venerable Kaccānagotta asks the Buddha about right view, and the Buddha answers that right view arises when one sees the origin and cessation of the world and is free of attachments. This sutta, brief but profound and difficult, became renowned as the only canonical reference named in Nāgārjuna’s Mūlamadhyamakakārikā, perhaps the most famous philosophical treatise in all Buddhism.

ฉบับหลวงกัจจานโคตตสูตร

ข้อความไทยนี้คือ พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง ซึ่งแปลจากพระไตรปิฎกบาลีคนละฉบับกับบาลีที่แสดงอยู่ด้านล่าง จึงไม่ได้เรียงตรงกันบรรทัดต่อบรรทัด — อ่านเป็นสำนวนแปลอิสระอีกฉบับหนึ่ง

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี ครั้งนั้นแล ท่านพระกัจจานโคตต์เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ครั้นแล้วถวายบังคมพระผู้มีพระภาค นั่ง ณ ที่ควรส่วนข้างหนึ่ง แล้วได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคว่า พระพุทธเจ้าข้า ที่เรียกว่าสัมมาทิฐิ สัมมาทิฐิดังนี้ ด้วยเหตุเพียงเท่าไรหนอ จึงจะชื่อว่า สัมมาทิฐิ ฯ

พระผู้มีพระภาคได้ตรัสว่า ดูกรกัจจานะ โลกนี้โดยมากอาศัยส่วน ๒ อย่าง คือ ความมี ๑ ความไม่มี ๑ ก็เมื่อบุคคลเห็นความเกิดแห่งโลกด้วยปัญญาอันชอบตามเป็นจริงแล้ว ความไม่มีในโลกย่อมไม่มี เมื่อบุคคลเห็นความดับแห่งโลกด้วยปัญญาอันชอบตามเป็นจริงแล้ว ความมีในโลกย่อมไม่มี โลกนี้โดยมากยังพัวพันด้วยอุบายอุปาทานและอภินิเวส แต่พระอริยสาวกย่อมไม่เข้าถึง ไม่ถือมั่น ไม่ตั้งไว้ซึ่งอุบายและอุปาทานนั้น อันเป็นอภินิเวสและอนุสัยอันเป็นที่ตั้งมั่นแห่งจิตว่า อัตตาของเรา ดังนี้ ย่อมไม่เคลือบแคลงสงสัยว่าทุกข์นั่นแหละ เมื่อบังเกิดขึ้นย่อมบังเกิดขึ้น ทุกข์เมื่อดับย่อมดับ พระอริยสาวกนั้นมีญาณหยั่งรู้ในเรื่องนี้โดยไม่ต้องเชื่อผู้อื่นเลย ด้วยเหตุเพียงเท่านี้แลกัจจานะ จึงชื่อว่าสัมมาทิฐิ ฯ

ดูกรกัจจานะ ส่วนสุดข้อที่ ๑ นี้ว่า สิ่งทั้งปวงมีอยู่ ส่วนสุดข้อที่ ๒ นี้ว่า สิ่งทั้งปวงไม่มี ตถาคตแสดงธรรมโดยสายกลาง ไม่เข้าไปใกล้ส่วนสุดทั้ง ๒ นั้นว่า เพราะอวิชชาเป็นปัจจัยจึงมีสังขาร เพราะสังขารเป็นปัจจัยจึงมีวิญญาณ … ความเกิดขึ้นแห่งกองทุกข์ทั้งมวลนี้ ย่อมมีด้วยประการอย่างนี้ เพราะอวิชชานั่นแหละดับด้วยการสำรอกโดยไม่เหลือสังขารจึงดับ เพราะสังขารดับวิญญาณจึงดับ … ความดับแห่งกองทุกข์ทั้งมวลนี้ ย่อมมีด้วยประการอย่างนี้ ฯ

จบสูตรที่ ๕

ไทย · อ่านฉบับหลวงด้านบน
  1. 0.1

    Saṁyutta Nikāya 12.15

    Linked Discourses 12.15

  2. 0.2

    2. Āhāravagga

    2. Fuel

  3. Kaccānagottasutta

    Kaccānagotta

  4. 1.1

    Sāvatthiyaṁ viharati.

    At Sāvatthī.

  5. 1.2

    Atha kho āyasmā kaccānagotto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā kaccānagotto bhagavantaṁ etadavoca:

    Then Venerable Kaccānagotta went up to the Buddha, bowed, sat down to one side, and said to him:

  6. 1.3

    “‘sammādiṭṭhi sammādiṭṭhī’ti, bhante, vuccati.

    “Sir, they speak of this thing called ‘right view’.

  7. 1.4

    Kittāvatā nu kho, bhante, sammādiṭṭhi hotī”ti?

    How is right view defined?”

  8. 2.1

    “Dvayanissito khvāyaṁ, kaccāna, loko yebhuyyena—atthitañceva natthitañca.

    “Kaccāna, this world mostly relies on the duality of existence and non-existence.

  9. 2.2

    Lokasamudayaṁ kho, kaccāna, yathābhūtaṁ sammappaññāya passato yā loke natthitā sā na hoti.

    But for one who truly sees the origin of the world with right understanding, the concept of non-existence regarding the world does not occur.

  10. 2.3

    Lokanirodhaṁ kho, kaccāna, yathābhūtaṁ sammappaññāya passato yā loke atthitā sā na hoti.

    And for one who truly sees the cessation of the world with right understanding, the concept of existence regarding the world does not occur.

  11. 2.4

    Upayupādānābhinivesavinibandho khvāyaṁ, kaccāna, loko yebhuyyena.

    This world is for the most part shackled by getting involved, grasping, and insisting.

  12. 2.5

    Tañcāyaṁ upayupādānaṁ cetaso adhiṭṭhānaṁ abhinivesānusayaṁ na upeti na upādiyati nādhiṭṭhāti: ‘attā me’ti.

    But if, when it comes to this getting involved & grasping, mental fixation, and insistence & underlying tendency, they are not attracted, do not grasp, and do not fixate on the thought, “my self”,

  13. 2.6

    ‘Dukkhameva uppajjamānaṁ uppajjati, dukkhaṁ nirujjhamānaṁ nirujjhatī’ti na kaṅkhati na vicikicchati aparapaccayā ñāṇamevassa ettha hoti.

    they’ll have no doubt or uncertainty that what arises is just suffering arising, and what ceases is just suffering ceasing. Their knowledge of this is independent of others.

  14. 2.7

    Ettāvatā kho, kaccāna, sammādiṭṭhi hoti.

    This is how right view is defined.

  15. 3.1

    ‘Sabbamatthī’ti kho, kaccāna, ayameko anto.

    ‘All exists’: this is one extreme.

  16. 3.2

    ‘Sabbaṁ natthī’ti ayaṁ dutiyo anto.

    ‘All does not exist’: this is the second extreme.

  17. 3.3

    Ete te, kaccāna, ubho ante anupagamma majjhena tathāgato dhammaṁ deseti:

    Avoiding these two extremes, the Realized One teaches by the middle way:

  18. 3.4

    ‘avijjāpaccayā saṅkhārā;

    ‘Ignorance is a requirement for choices.

  19. 3.5

    saṅkhārapaccayā viññāṇaṁ …pe…

    Choices are a requirement for consciousness. …

  20. 3.6

    evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti.

    That is how this entire mass of suffering originates.

  21. 3.7

    Avijjāya tveva asesavirāganirodhā saṅkhāranirodho;

    When ignorance fades away and ceases with no residue left behind, choices cease.

  22. 3.8

    saṅkhāranirodhā viññāṇanirodho …pe…

    When choices cease, consciousness ceases. …

  23. 3.9

    evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hotī’”ti.

    That is how this entire mass of suffering ceases.’”

  24. 3.10

    Pañcamaṁ.

แหล่งที่มา
SuttaCentral · ดึงข้อมูลเมื่อ 2026-08-15 · sn12.15
ฉบับที่ใช้
Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 — PDM-1.0
English translation — Bhikkhu Sujato — CC0-1.0
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง — Public domain (term expired) — operator determination
การเทียบฉบับ
มุมมองแต่ละฉบับระบบวางตัวบทของแต่ละฉบับไว้ให้เทียบเท่านั้น ไม่สรุปว่าฉบับใดตรงหรือต่างจากฉบับใด และไม่ตัดสินว่าฉบับใดถูกกว่า — การเทียบเชิงความหมายต้องมาจากผู้รู้ที่ระบุตัวตนได้
สิทธิ์การใช้งาน
สาธารณสมบัติ — ตรวจสอบรายฉบับ (ดูบรรทัดบน) · แสดงที่มาแม้สัญญาอนุญาตไม่บังคับ