SN 12.50

Dutiyaariyasāvakasutta

A noble disciple does not wonder about the links of dependent origination, as they see it for themselves, independent of others.

ฉบับหลวงอริยสาวกสูตรที่ ๒

ข้อความไทยนี้คือ พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง ซึ่งแปลจากพระไตรปิฎกบาลีคนละฉบับกับบาลีที่แสดงอยู่ด้านล่าง จึงไม่ได้เรียงตรงกันบรรทัดต่อบรรทัด — อ่านเป็นสำนวนแปลอิสระอีกฉบับหนึ่ง

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี ณ ที่นั้นแล … พระผู้มีพระภาคได้ตรัสว่า ดูกรภิกษุทั้งหลาย อริยสาวกผู้ได้สดับมิได้มีความสงสัยอย่างนี้ว่า เมื่ออะไรมีอะไรจึงมีหรือหนอแล เพราะอะไรเกิดขึ้น อะไรจึงเกิดขึ้น เมื่ออะไรมี สังขารจึงมี เมื่ออะไรมี วิญญาณจึงมี เมื่ออะไรมี นามรูปจึงมี เมื่ออะไรมี สฬายตนะจึงมี เมื่ออะไรมี ผัสสะจึงมี เมื่ออะไรมี เวทนาจึงมี เมื่ออะไรมี ตัณหาจึงมี เมื่ออะไรมี อุปาทานจึงมี เมื่ออะไรมี ภพจึงมี เมื่ออะไรมี ชาติจึงมี เมื่ออะไรมี ชราและมรณะจึงมี ฯ

ดูกรภิกษุทั้งหลาย โดยที่แท้อริยสาวกผู้ได้สดับย่อมมีญาณหยั่งรู้ในเรื่องนี้โดยไม่ต้องเชื่อผู้อื่นว่า เมื่อสิ่งนี้มี สิ่งนี้จึงมี เพราะสิ่งนี้เกิดขึ้นสิ่งนี้จึงเกิดขึ้น เมื่ออวิชชามี สังขารจึงมี เมื่อสังขารมี วิญญาณจึงมี เมื่อวิญญาณมี นามรูปจึงมี เมื่อนามรูปมี สฬายตนะจึงมี เมื่อสฬายตนะมี ผัสสะจึงมี เมื่อผัสสะมี เวทนาจึงมี เมื่อเวทนามี ตัณหาจึงมี เมื่อตัณหามี อุปาทานจึงมี เมื่ออุปาทานมี ภพจึงมี เมื่อภพมี ชาติจึงมี เมื่อชาติมี ชราและมรณะจึงมี อริยสาวกนั้นย่อมรู้ประจักษ์อย่างนี้ว่า โลกนี้ย่อมเกิดขึ้นอย่างนี้ ฯ

ดูกรภิกษุทั้งหลาย อริยสาวกผู้ได้สดับย่อมไม่มีความสงสัยอย่างนี้ว่า เมื่ออะไรไม่มี อะไรจึงไม่มีหรือหนอแล เพราะอะไรดับ อะไรจึงดับ เมื่ออะไรไม่มี สังขารจึงไม่มี เมื่ออะไรไม่มี วิญญาณจึงไม่มี เมื่ออะไรไม่มี นามรูปจึงไม่มี เมื่ออะไรไม่มี สฬายตนะจึงไม่มี เมื่ออะไรไม่มี ผัสสะจึงไม่มี เมื่ออะไรไม่มี เวทนาจึงไม่มี เมื่ออะไรไม่มี ตัณหาจึงไม่มี ฯลฯ อุปาทาน … ภพ …ชาติ … เมื่ออะไรไม่มี ชราและมรณะจึงไม่มี ฯ

ดูกรภิกษุทั้งหลาย โดยที่แท้อริยสาวกผู้สดับย่อมมีญาณหยั่งรู้ในเรื่องนี้ โดยไม่ต้องเชื่อผู้อื่นว่า เมื่อสิ่งนี้ไม่มี สิ่งนี้จึงไม่มี เพราะสิ่งนี้ดับ สิ่งนี้จึงดับ เมื่ออวิชชาไม่มี สังขารจึงไม่มี เมื่อสังขารไม่มี วิญญาณจึงไม่มี เมื่อวิญญาณไม่มี นามรูปจึงไม่มี เมื่อนามรูปไม่มี สฬายตนะจึงไม่มี ฯลฯ เมื่อชาติไม่มี ชราและมรณะจึงไม่มี อริยสาวกนั้นย่อมรู้ประจักษ์อย่างนี้ว่า โลกนี้ย่อมดับอย่างนี้ ฯ

ดูกรภิกษุทั้งหลาย ในกาลใดแลอริยสาวกรู้ทั่วถึงทั้งเหตุเกิดและความดับไปแห่งโลกตามเป็นจริงอย่างนี้ ในกาลนั้น อริยสาวกนี้เราเรียกว่าเป็นผู้สมบูรณ์ด้วยทิฐิบ้าง เป็นผู้สมบูรณ์ด้วยทัศนะบ้าง เป็นผู้มาถึงสัทธรรมนี้บ้าง เห็นสัทธรรมนี้บ้าง เป็นผู้ประกอบด้วยญาณอันเป็นเสขะบ้าง เป็นผู้ประกอบด้วยวิชชาอันเป็นเสขะบ้าง เป็นผู้บรรลุกระแสแห่งธรรมบ้าง เป็นพระอริยะมีปัญญาเครื่องชำแรกกิเลสบ้าง ว่าอยู่ชิดประตูอมตนิพพานบ้าง ฯ

จบสูตรที่ ๑๐

คหปติวรรคที่ ๕ จบ

พระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ ๑. ปัญจเวรภยสูตรที่ ๑ ๒. ปัญจเวรภยสูตรที่ ๒ ๓. ทุกขนิโรธสูตร ๔. โลกนิโรธสูตร ๕. ญาติกสูตร ๖. อัญญตรสูตร ๗. ชาณุสโสณิสูตร ๘. โลกายติกสูตร ๙. อริยสาวกสูตรที่ ๑ ๑๐. อริยสาวกสูตรที่ ๒ ฯ

ไทย · อ่านฉบับหลวงด้านบน
  1. 0.1

    Saṁyutta Nikāya 12.50

    Linked Discourses 12.50

  2. 0.2

    5. Gahapativagga

    5. Householders

  3. Dutiyaariyasāvakasutta

    A Noble Disciple (2nd)

  4. 1.1

    Sāvatthiyaṁ viharati.

    At Sāvatthī.

  5. 1.2

    “Na, bhikkhave, sutavato ariyasāvakassa evaṁ hoti:

    “Mendicants, a learned noble disciple doesn’t think:

  6. 1.3

    ‘kiṁ nu kho kismiṁ sati kiṁ hoti, kissuppādā kiṁ uppajjati?

    ‘When what exists, what is? Due to the arising of what, what arises?

  7. 1.4

    Kismiṁ sati saṅkhārā honti, kismiṁ sati viññāṇaṁ hoti, kismiṁ sati nāmarūpaṁ hoti, kismiṁ sati saḷāyatanaṁ hoti, kismiṁ sati phasso hoti, kismiṁ sati vedanā hoti, kismiṁ sati taṇhā hoti, kismiṁ sati upādānaṁ hoti, kismiṁ sati bhavo hoti, kismiṁ sati jāti hoti, kismiṁ sati jarāmaraṇaṁ hotī’ti?

    When what exists do choices come to be? When what exists does consciousness come to be? When what exists do name and form … the six sense fields … contact … feeling … craving … grasping … continued existence … rebirth … old age and death come to be?’

  8. 2.1

    Atha kho, bhikkhave, sutavato ariyasāvakassa aparappaccayā ñāṇamevettha hoti:

    Rather, a learned noble disciple has only knowledge about this that is independent of others:

  9. 2.2

    ‘imasmiṁ sati idaṁ hoti, imassuppādā idaṁ uppajjati.

    ‘When this exists, this comes to be; due to the arising of this, this arises.

  10. 2.3

    Avijjāya sati saṅkhārā honti;

    When ignorance exists, choices come to be.

  11. 2.4

    saṅkhāresu sati viññāṇaṁ hoti;

    When choices exist consciousness comes to be.

  12. 2.5

    viññāṇe sati nāmarūpaṁ hoti;

    When consciousness exists name and form come to be.

  13. 2.6

    nāmarūpe sati saḷāyatanaṁ hoti;

    When name and form exist the six sense fields come to be.

  14. 2.7

    saḷāyatane sati phasso hoti;

    When the six sense fields exist contact comes to be.

  15. 2.8

    phasse sati vedanā hoti;

    When contact exists feeling comes to be.

  16. 2.9

    vedanāya sati taṇhā hoti;

    When feeling exists craving comes to be.

  17. 2.10

    taṇhāya sati upādānaṁ hoti;

    When craving exists grasping comes to be.

  18. 2.11

    upādāne sati bhavo hoti;

    When grasping exists continued existence comes to be.

  19. 2.12

    bhave sati jāti hoti;

    When continued existence exists rebirth comes to be.

  20. 2.13

    jātiyā sati jarāmaraṇaṁ hotī’ti.

    When rebirth exists old age and death come to be.’

  21. 2.14

    So evaṁ pajānāti:

    They understand:

  22. 2.15

    ‘evamayaṁ loko samudayatī’ti.

    ‘That is how this world originates.’

  23. 3.1

    Na, bhikkhave, sutavato ariyasāvakassa evaṁ hoti:

    A learned noble disciple doesn’t think:

  24. 3.2

    ‘kiṁ nu kho kismiṁ asati kiṁ na hoti, kissa nirodhā kiṁ nirujjhati?

    ‘When what doesn’t exist, what is not? Due to the cessation of what, what ceases?

  25. 3.3

    Kismiṁ asati saṅkhārā na honti, kismiṁ asati viññāṇaṁ na hoti, kismiṁ asati nāmarūpaṁ na hoti, kismiṁ asati saḷāyatanaṁ na hoti, kismiṁ asati phasso na hoti, kismiṁ asati vedanā na hoti, kismiṁ asati taṇhā na hoti …pe…

    When what doesn’t exist do choices not come to be? When what doesn’t exist does consciousness not come to be? When what doesn’t exist do name and form … the six sense fields … contact … feeling … craving … grasping … continued existence … rebirth … old age and death not come to be?’

  26. 3.4

    upādānaṁ …

  27. 3.5

    bhavo …

  28. 3.6

    jāti …

  29. 3.7

    kismiṁ asati jarāmaraṇaṁ na hotī’ti?

  30. 4.1

    Atha kho, bhikkhave, sutavato ariyasāvakassa aparappaccayā ñāṇamevettha hoti:

    Rather, a learned noble disciple has only knowledge about this that is independent of others:

  31. 4.2

    ‘imasmiṁ asati idaṁ na hoti, imassa nirodhā idaṁ nirujjhati.

    ‘When this doesn’t exist, this doesn’t come to be; due to the cessation of this, this ceases. That is:

  32. 4.3

    Avijjāya asati saṅkhārā na honti;

    When ignorance doesn’t exists, choices don’t come to be.

  33. 4.4

    saṅkhāresu asati viññāṇaṁ na hoti;

    When choices don’t exist consciousness doesn’t come to be.

  34. 4.5

    viññāṇe asati nāmarūpaṁ na hoti;

    When consciousness doesn’t exist name and form don’t come to be.

  35. 4.6

    nāmarūpe asati saḷāyatanaṁ na hoti …pe…

    When name and form don’t exist the six sense fields don’t come to be. …

  36. 4.7

    jātiyā asati jarāmaraṇaṁ na hotī’ti.

    When rebirth doesn’t exist old age and death don’t come to be.’

  37. 4.8

    So evaṁ pajānāti:

    They understand:

  38. 4.9

    ‘evamayaṁ loko nirujjhatī’ti.

    ‘That is how this world ceases.’

  39. 5.1

    Yato kho, bhikkhave, ariyasāvako evaṁ lokassa samudayañca atthaṅgamañca yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ vuccati, bhikkhave, ariyasāvako diṭṭhisampanno itipi, dassanasampanno itipi, āgato imaṁ saddhammaṁ itipi, passati imaṁ saddhammaṁ itipi, sekkhena ñāṇena samannāgato itipi, sekkhāya vijjāya samannāgato itipi, dhammasotaṁ samāpanno itipi, ariyo nibbedhikapañño itipi, amatadvāraṁ āhacca tiṭṭhati itipī”ti.

    A noble disciple comes to truly understand the origin and disappearance of the world. Such a noble disciple is one who is called ‘one accomplished in view’, ‘one accomplished in vision’, ‘one who has come to the true teaching’, ‘one who sees this true teaching’, ‘one endowed with a trainee’s insight’, ‘one endowed with a trainee’s knowledge’, ‘one who has entered the stream of the teaching’, ‘a noble one with penetrative wisdom’, and also ‘one who stands pressing against the door to freedom from death’.”

  40. 5.2

    Dasamaṁ.

  41. 5.3

    Gahapativaggo pañcamo.

  42. 6.0

    Tassuddānaṁ

  43. 6.1

    Dve pañcaverabhayā vuttā,

  44. 6.2

    dukkhaṁ loko ca ñātikaṁ;

  45. 6.3

    Aññataraṁ jāṇussoṇi ca,

  46. 6.4

    lokāyatikena aṭṭhamaṁ;

  47. 6.5

    Dve ariyasāvakā vuttā,

  48. 6.6

    vaggo tena pavuccatīti.

แหล่งที่มา
SuttaCentral · ดึงข้อมูลเมื่อ 2026-08-15 · sn12.50
ฉบับที่ใช้
Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 — PDM-1.0
English translation — Bhikkhu Sujato — CC0-1.0
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง — Public domain (term expired) — operator determination
การเทียบฉบับ
มุมมองแต่ละฉบับระบบวางตัวบทของแต่ละฉบับไว้ให้เทียบเท่านั้น ไม่สรุปว่าฉบับใดตรงหรือต่างจากฉบับใด และไม่ตัดสินว่าฉบับใดถูกกว่า — การเทียบเชิงความหมายต้องมาจากผู้รู้ที่ระบุตัวตนได้
สิทธิ์การใช้งาน
สาธารณสมบัติ — ตรวจสอบรายฉบับ (ดูบรรทัดบน) · แสดงที่มาแม้สัญญาอนุญาตไม่บังคับ