SN 18.12–20

Rūpādisuttanavaka

The Buddha teaches Rāhula about the senses, aggregates, and elements in light of the three characteristics.

ฉบับหลวง

ข้อความไทยนี้คือ พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง ซึ่งแปลจากพระไตรปิฎกบาลีคนละฉบับกับบาลีที่แสดงอยู่ด้านล่าง จึงไม่ได้เรียงตรงกันบรรทัดต่อบรรทัด — อ่านเป็นสำนวนแปลอิสระอีกฉบับหนึ่ง

๒. รูปสูตร

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี … พระผู้มีพระภาคตรัสถามว่า ดูกรราหุล เธอจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน รูป … เสียง … กลิ่น … รส …โผฏฐัพพะ … ธรรมารมณ์ เที่ยงหรือไม่เที่ยง ฯ

ท่านพระราหุลกราบทูลว่า ไม่เที่ยง พระเจ้าข้า … ฯ

จบ สูตรที่ ๒

๓. วิญญาณสูตร

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี … พระผู้มีพระภาคตรัสถามว่า ดูกรราหุล เธอจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน จักขุวิญญาณ … โสตวิญญาณ … ฆานวิญญาณ … ชิวหาวิญญาณ … กายวิญญาณ … มโนวิญญาณ เที่ยงหรือไม่เที่ยง ฯ

ท่านพระราหุลกราบทูลว่า ไม่เที่ยง พระเจ้าข้า … ฯ

จบ สูตรที่ ๓

๔. สัมผัสสสูตร

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี … พระผู้มีพระภาคตรัสถามว่า ดูกรราหุล เธอจะสำคัญความนั้นเป็นไฉน จักขุสัมผัส … โสตสัมผัส … ฆานสัมผัส …ชิวหาสัมผัส … กายสัมผัส … มโนสัมผัส เที่ยง หรือไม่เที่ยง ฯ

ท่านพระราหุลกราบทูลว่า ไม่เที่ยง พระเจ้าข้า ฯ

จบ สูตรที่ ๔

๕. เวทนาสูตร

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี … พระผู้มีพระภาคตรัสถามว่า ดูกรราหุล เธอจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน เวทนาที่เกิดแต่จักขุสัมผัส … เวทนาที่เกิดแต่โสตสัมผัส … เวทนาที่เกิดแต่ฆานสัมผัส … เวทนาที่เกิดแต่ชิวหาสัมผัส … เวทนาที่เกิดแต่กายสัมผัส … เวทนาที่เกิดแต่มโนสัมผัส เที่ยงหรือ ไม่เที่ยง ฯ

ท่านพระราหุลกราบทูลว่า ไม่เที่ยง พระเจ้าข้า … ฯ

จบ สูตรที่ ๕

๖. สัญญาสูตร

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี … พระผู้มีพระภาคตรัสถามว่า ดูกรราหุล เธอจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน รูปสัญญา … สัททสัญญา … คันธสัญญา …รสสัญญา … โผฏฐัพพสัญญา … ธัมมสัญญา เที่ยง หรือไม่เที่ยง ฯ

ท่านพระราหุลกราบทูลว่า ไม่เที่ยง พระเจ้าข้า … ฯ

จบ สูตรที่ ๖

๗. เจตนาสูตร

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี … พระผู้มีพระภาคตรัสถามว่า ดูกรราหุล เธอจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน รูปสัญเจตนา … สัททสัญเจตนา … คันธสัญเจตนา … รสสัญเจตนา … โผฏฐัพพสัญเจตนา … ธัมมสัญเจตนา เที่ยงหรือไม่เที่ยง ฯ ท่านพระราหุลกราบทูลว่า ไม่เที่ยง พระเจ้าข้า … ฯ

จบ สูตรที่ ๗

๘. ตัณหาสูตร

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี … พระผู้มีพระภาคตรัสถามว่า ดูกรราหุล เธอจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน รูปตัณหา … สัททตัณหา … คันธตัณหา … รสตัณหา … โผฏฐัพพตัณหา … เที่ยงหรือไม่เที่ยง ฯ

ท่านพระราหุลกราบทูลว่า ไม่เที่ยง พระเจ้าข้า … ฯ

จบ สูตรที่ ๘

๙. ธาตุสูตร

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี … พระผู้มีพระภาคตรัสถามว่า ดูกรราหุล เธอจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน ปฐวีธาตุ … อาโปธาตุ … เตโชธาตุ …วาโยธาตุ … อากาสธาตุ … วิญญาณธาตุ เที่ยงหรือไม่เที่ยง ฯ

ท่านพระราหุลกราบทูลว่า ไม่เที่ยง พระเจ้าข้า … ฯ

จบ สูตรที่ ๙

๑๐. ขันธสูตร

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี … พระผู้มีพระภาคตรัสถามว่า ดูกรราหุล เธอจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน รูป … เวทนา … สัญญา … สังขาร …วิญญาณ เที่ยงหรือไม่เที่ยง ฯ

ท่านพระราหุลกราบทูลว่า ไม่เที่ยง พระเจ้าข้า ฯ

พ. ก็สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์หรือเป็นสุขเล่า ฯ

รา. เป็นทุกข์ พระเจ้าข้า ฯ

พ. ก็สิ่งใดไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรปรวนเป็นธรรมดา ควรละหรือที่จะตามเห็นสิ่งนั้นว่า นั่นของเรา นั่นเป็นเรา นั่นเป็นตัวตนของเรา ฯ

รา. ไม่ควรตามเห็นอย่างนั้น พระเจ้าข้า ฯ

พ. ดูกรราหุล อริยสาวกผู้ได้สดับ เห็นอยู่อย่างนี้ ย่อมเบื่อหน่ายทั้งในรูป ย่อมเบื่อหน่ายทั้งในเวทนา ย่อมเบื่อหน่ายทั้งในสัญญา ย่อมเบื่อหน่ายทั้งในสังขาร ย่อมเบื่อหน่ายทั้งในวิญญาณ เมื่อเบื่อหน่าย ย่อมคลายกำหนัด เพราะคลายกำหนัด จิตย่อมหลุดพ้น เมื่อจิตหลุดพ้นแล้ว ย่อมมีญาณหยั่งรู้ว่าจิตหลุดพ้นแล้ว ดังนี้ อริยสาวกนั้นย่อมทราบชัดว่า ชาติสิ้นแล้ว พรหมจรรย์อยู่จบแล้ว กิจที่ควรทำ ทำเสร็จแล้ว กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มี ดังนี้ ฯ

จบ สูตรที่ ๑๐

ไทย · อ่านฉบับหลวงด้านบน
  1. 0.1

    Saṁyutta Nikāya 18.12–20

    Linked Discourses 18.12–20

  2. 0.2

    2. Dutiyavagga

    Chapter Two

  3. Rūpādisuttanavaka

    The Nine Discourses on Sights, Etc.

  4. 1.1

    Sāvatthiyaṁ viharati.

    At Sāvatthī.

  5. 1.2

    “Taṁ kiṁ maññasi, rāhula,

    “What do you think, Rāhula?

  6. 1.3

    rūpā niccā vā aniccā vā”ti?

    Are sights permanent or impermanent?”

  7. 1.4

    “Aniccā, bhante” …pe…

    “Impermanent, sir.” …

  8. 1.5

    saddā …

    “… sounds …

  9. 1.6

    gandhā …

    smells …

  10. 1.7

    rasā …

    tastes …

  11. 1.8

    phoṭṭhabbā …

    touches …

  12. 1.9

    dhammā ….

    ideas …”

  13. 2.1

    “Cakkhuviññāṇaṁ …pe…

    “… eye consciousness …

  14. 2.2

    sotaviññāṇaṁ …

    ear consciousness …

  15. 2.3

    ghānaviññāṇaṁ …

    nose consciousness …

  16. 2.4

    jivhāviññāṇaṁ …

    tongue consciousness …

  17. 2.5

    kāyaviññāṇaṁ …

    body consciousness …

  18. 2.6

    manoviññāṇaṁ ….

    mind consciousness …”

  19. 3.1

    Cakkhusamphasso …pe…

    “… eye contact …

  20. 3.2

    sotasamphasso …

    ear contact …

  21. 3.3

    ghānasamphasso …

    nose contact …

  22. 3.4

    jivhāsamphasso …

    tongue contact …

  23. 3.5

    kāyasamphasso …

    body contact …

  24. 3.6

    manosamphasso ….

    mind contact …”

  25. 4.1

    Cakkhusamphassajā vedanā …pe…

    “… feeling born of eye contact …

  26. 4.2

    sotasamphassajā vedanā …

    feeling born of ear contact …

  27. 4.3

    ghānasamphassajā vedanā …

    feeling born of nose contact …

  28. 4.4

    jivhāsamphassajā vedanā …

    feeling born of tongue contact …

  29. 4.5

    kāyasamphassajā vedanā …

    feeling born of body contact …

  30. 4.6

    manosamphassajā vedanā ….

    feeling born of mind contact …”

  31. 5.1

    Rūpasaññā …pe…

    “… perception of sights …

  32. 5.2

    saddasaññā …

    perception of sounds …

  33. 5.3

    gandhasaññā …

    perception of smells …

  34. 5.4

    rasasaññā …

    perception of tastes …

  35. 5.5

    phoṭṭhabbasaññā …

    perception of touches …

  36. 5.6

    dhammasaññā ….

    perception of ideas …”

  37. 6.1

    Rūpasañcetanā …pe…

    “… intention regarding sights …

  38. 6.2

    saddasañcetanā …

    intention regarding sounds …

  39. 6.3

    gandhasañcetanā …

    intention regarding smells …

  40. 6.4

    rasasañcetanā …

    intention regarding tastes …

  41. 6.5

    phoṭṭhabbasañcetanā …

    intention regarding touches …

  42. 6.6

    dhammasañcetanā ….

    intention regarding ideas …”

  43. 7.1

    Rūpataṇhā …pe…

    “… craving for sights …

  44. 7.2

    saddataṇhā …

    craving for sounds …

  45. 7.3

    gandhataṇhā …

    craving for smells …

  46. 7.4

    rasataṇhā …

    craving for tastes …

  47. 7.5

    phoṭṭhabbataṇhā …

    craving for touches …

  48. 7.6

    dhammataṇhā ….

    craving for ideas …”

  49. 8.1

    Pathavīdhātu …pe…

    “… the earth element …

  50. 8.2

    āpodhātu …

    the water element …

  51. 8.3

    tejodhātu …

    the fire element …

  52. 8.4

    vāyodhātu …

    the air element …

  53. 8.5

    ākāsadhātu …

    the space element …

  54. 8.6

    viññāṇadhātu ….

    the consciousness element …”

  55. 9.1

    Rūpaṁ …pe…

    “… form …

  56. 9.2

    vedanā …

    feeling …

  57. 9.3

    saññā …

    perception …

  58. 9.4

    saṅkhārā …

    choices …

  59. 9.5

    viññāṇaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?

    Is consciousness permanent or impermanent?”

  60. 9.6

    Aniccaṁ, bhante …pe…

    “Impermanent, sir.” …

  61. 9.7

    “evaṁ passaṁ rāhula …pe…

    “Seeing this …

  62. 9.8

    nāparaṁ itthattāyā’ti pajānātī”ti.

    They understand: ‘… there is nothing further for this place.’”

  63. 9.9

    Dasamaṁ.

แหล่งที่มา
SuttaCentral · ดึงข้อมูลเมื่อ 2026-08-15 · sn18.12-20
ฉบับที่ใช้
Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500PDM-1.0
English translation — Bhikkhu SujatoCC0-1.0
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวงPublic domain (term expired) — operator determination
การเทียบฉบับ
มุมมองแต่ละฉบับระบบวางตัวบทของแต่ละฉบับไว้ให้เทียบเท่านั้น ไม่สรุปว่าฉบับใดตรงหรือต่างจากฉบับใด และไม่ตัดสินว่าฉบับใดถูกกว่า — การเทียบเชิงความหมายต้องมาจากผู้รู้ที่ระบุตัวตนได้
สิทธิ์การใช้งาน
สาธารณสมบัติ — ตรวจสอบรายฉบับ (ดูบรรทัดบน) · แสดงที่มาแม้สัญญาอนุญาตไม่บังคับ