อ่านตัวบท · ไม่ตีความ

คลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

ฉบับหลวง · ทั้งหมด · ตำแหน่งที่กำลังอ่าน ข้อ ๙๕๖

ฌานมูลกนัย

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๙๕๖–๙๕๗พระไตรปิฎกบาลี อักษรไทย ฉบับสยามรัฐ 2 ข้อ / พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง 2 ข้อ / พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ 5 ข้อ4 ฉบับเทียบฉบับได้ข้อต่อข้อ

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง · ผู้ดำเนินการอ่านข้อเท็จจริงสาธารณะแล้วสรุปเอง


บาลีและคำแปล

ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์

ฌานมูลกํ

พระไตรปิฎก เล่มที่ ๔๐ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ ฌานมูลกนัย

ข้อ ๙๕๖

ฌานปจฺจยา นเหตุยา สตฺต ... นอารมฺมเณ สตฺต นอธิปติยา สตฺต นอนนฺตเร สตฺต นสมนนฺตเร สตฺต นสหชาเต สตฺต นอญฺญมญฺเญ ตีณิ นนิสฺสเย สตฺต นอุปนิสฺสเย สตฺต นปุเรชาเต สตฺต นปจฺฉาชาเต สตฺต นอาเสวเน สตฺต นกมฺเม สตฺต นวิปาเก สตฺต นอาหาเร สตฺต นอินฺทฺริเย สตฺต นมคฺเค สตฺต นสมฺปยุตฺเต ตีณิ นวิปฺปยุตฺเต ตีณิ โนนตฺถิยา สตฺต โนวิคเต สตฺต ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย มีวาระ ๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๗ " อธิปติปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " อนันตรปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " สมนันตรปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " สหชาตปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " อัญญมัญญปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " นิสสยปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อุปนิสสยปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๗ " ปุเรชาตปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " ปัจฉาชาตปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " อาเสวนปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " กัมมปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " วิปากปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " อาหารปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " อินทริยปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " มัคคปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " สัมปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " วิปปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " นัตถิปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗ " วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๗

ข้อ ๙๕๗

ฌานสหชาตนิสฺสยอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา สตฺต สงฺขิตฺตํ ฯ โนวิคเต สตฺต ฯ {๙๕๗.๑} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๒} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยสมฺปยุตฺต- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๓} ฌานสหชาตนิสฺสยวิปฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๔} ฌานสหชาตนิสฺสยวิปากอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๕} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๖} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากสมฺปยุตฺต- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๗} ฌานสหชาตนิสฺสยวิปากวิปฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๘} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากวิปฺปยุตฺต- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๙} ฌานสหชาตนิสฺสยอินฺทฺริยอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา สตฺต ฯเปฯ โนวิคเต สตฺต ฯ {๙๕๗.๑๐} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยอินฺทฺริย- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๑๑} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยอินฺทฺริยสมฺปยุตฺต- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๑๒} ฌานสหชาตนิสฺสยอินฺทฺริยวิปฺปยุตฺต- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๑๓} ฌานสหชาตนิสฺสยวิปากอินฺทฺริยอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๑๔} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากอินฺทฺริย- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๑๕} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากอินฺทฺริย- สมฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๑๖} ฌานสหชาตนิสฺสยวิปากอินฺทฺริยวิปฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๑๗} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปาก- อินฺทฺริยวิปฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๑๘} ฌานสหชาตนิสฺสยมคฺคอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา สตฺต ฯเปฯ โนวิคเต สตฺต ฯ {๙๕๗.๑๙} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยมคฺคอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๒๐} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยมคฺคสมฺปยุตฺต- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๒๑} ฌานสหชาตนิสฺสยมคฺควิปฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๒๒} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยมคฺควิปฺปยุตฺต- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๒๓} ฌานสหชาตนิสฺสยวิปากมคฺคอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๒๔} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปาก- มคฺคอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๒๕} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปาก- มคฺคสมฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๒๖} ฌานสหชาตนิสฺสยวิปากมคฺควิปฺปยุตฺต- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๒๗} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากมคฺควิปฺปยุตฺต- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๒๘} ฌานสหชาตนิสฺสยอินฺทฺริยมคฺคอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา สตฺต ฯเปฯ โนวิคเต สตฺต ฯ {๙๕๗.๒๙} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยอินฺทฺริยมคฺค- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๓๐} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยอินฺทฺริย- มคฺคสมฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๓๑} ฌานสหชาตนิสฺสยอินฺทฺริยมคฺควิปฺปยุตฺต- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา ตีณิ ฯเปฯ โนวิคเต ตีณิ ฯ {๙๕๗.๓๒} ฌานสหชาตนิสฺสยวิปากอินฺทฺริยมคฺคอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๓๓} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากอินฺทฺริยมคฺค- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๓๔} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากอินฺทฺริย- มคฺคสมฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๓๕} ฌานสหชาตนิสฺสยวิปากอินฺทฺริยมคฺควิปฺปยุตฺต- อตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ {๙๕๗.๓๖} ฌานสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากอินฺทฺริยมคฺค- วิปฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ นเหตุยา เอกํ ฯเปฯ โนวิคเต เอกํ ฯ ฌานมูลกํ นิฏฺฐิตํ ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสย- *ปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๗ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับสัมปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับ-*วิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับ-*วิปากปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับสัมปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับ-*วิปากปัจจัย กับวิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับวิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับ-*อินทริยปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๗ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับสัมปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับ-*อินทริยปัจจัย กับวิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับสัมปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคต-*ปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับสัมปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับวิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคต-*ปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๗ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับสัมปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับวิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับวิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับสัมปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัยมีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับวิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับวิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัยมีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๗ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับสัมปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับวิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัยมีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับสัมปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับวิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัยมีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย กับสหชาตปัจจัย กับอัญญมัญญปัจจัยกับนิสสยปัจจัย กับวิปากปัจจัย กับอินทริยปัจจัย กับมัคคปัจจัย กับวิปปยุตตปัจจัย กับอัตถิปัจจัย กับอวิคตปัจจัย มีวาระ ๑ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๑ฌานมูลกนัย จบ

ฉบับมหาจุฬาฯ

ชั้นตัวบทพุทธพจน์

หน่วยที่ตำแหน่งเดียวกันของเล่มนี้ · เลขข้อเป็นของฉบับนี้เอง · ชื่อเรื่องตรงกันทั้งสองฉบับ

เปิดหน้าของฉบับนี้

ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์

ฌานทุกนัย

ข้อ ๖๐๖

นเหตุปัจจัย กับฌานปัจจัย มี ๗ วาระ นอารัมมณปัจจัย ” มี ๗ วาระ นอธิปติปัจจัย ” มี ๗ วาระ นอนันตรปัจจัย ” มี ๗ วาระ นสมนันตรปัจจัย ” มี ๗ วาระ นอัญญมัญญปัจจัย ” มี ๓ วาระ นนิสสยปัจจัย ” มี ๗ วาระ นอุปนิสสยปัจจัย ” มี ๗ วาระ นปุเรชาตปัจจัย ” มี ๗ วาระ นปัจฉาชาตปัจจัย ” มี ๗ วาระ นอาเสวนปัจจัย ” มี ๗ วาระ นกัมมปัจจัย ” มี ๗ วาระ นวิปากปัจจัย ” มี ๗ วาระ นอาหารปัจจัย ” มี ๗ วาระ

{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๔๐ หน้า : ๕๔๗}

พระอภิธรรมปิฎก ธัมมานุโลม [ติกปัฏฐาน] ๑. กุสลติกะ ๗. ปัญหาวาร นอินทรียปัจจัย กับฌานปัจจัย มี ๗ วาระ นมัคคปัจจัย ” มี ๗ วาระ นสัมปยุตตปัจจัย ” มี ๓ วาระ นวิปปยุตตปัจจัย ” มี ๓ วาระ โนนัตถิปัจจัย ” มี ๗ วาระ โนวิคตปัจจัย ” มี ๗ วาระ (๒๐) ฌานสามัญญฆฏนา (๙)

ข้อ ๖๐๗

นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๕ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๗ วาระ ฯลฯ นอัญญมัญญปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ นอุปนิสสยปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ ฯลฯ นสัมปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ นวิปปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนนัตถิปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๖ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ นสัมปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นวิปปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนนัตถิปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๗ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ สัมปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ

{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๔๐ หน้า : ๕๔๘}

พระอภิธรรมปิฎก ธัมมานุโลม [ติกปัฏฐาน] ๑. กุสลติกะ ๗. ปัญหาวาร นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๖ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ วิปปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ (อวิปากะ ๔) นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๖ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ วิปากะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๗ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๘ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะ สัมปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๗ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ วิปากะ วิปปยุตตะอัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๘ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะ วิปปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ (สวิปากะ ๕) สอินทรียฆฏนา (๙)

ข้อ ๖๐๘

นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๖ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ อินทรียะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๗ วาระ ฯลฯ นอัญญมัญญปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ

{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๔๐ หน้า : ๕๔๙}

พระอภิธรรมปิฎก ธัมมานุโลม [ติกปัฏฐาน] ๑. กุสลติกะ ๗. ปัญหาวาร นอุปนิสสยปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ ฯลฯ นสัมปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ นวิปปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนนัตถิปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๗ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ อินทรียะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ นสัมปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นวิปปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนนัตถิปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๘ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ อินทรียะ สัมปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๗ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ อินทรียะ วิปปยุตตะอัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ (อวิปากะ ๔) นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๗ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ วิปากะ อินทรียะอัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๘ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะอินทรียะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ

{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๔๐ หน้า : ๕๕๐}

พระอภิธรรมปิฎก ธัมมานุโลม [ติกปัฏฐาน] ๑. กุสลติกะ ๗. ปัญหาวาร นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๙ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะอินทรียะ สัมปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๘ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ วิปากะ อินทรียะวิปปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๙ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะ อินทรียะ วิปปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ (สวิปากะ ๕) สมัคคฆฏนา (๙)

ข้อ ๖๐๙

นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๖ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ มัคคะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๗ วาระ ฯลฯ นอัญญมัญญปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ นอุปนิสสยปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ ฯลฯ นสัมปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนนัตถิปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๗ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ มัคคะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ นสัมปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นวิปปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนนัตถิปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ

{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๔๐ หน้า : ๕๕๑}

พระอภิธรรมปิฎก ธัมมานุโลม [ติกปัฏฐาน] ๑. กุสลติกะ ๗. ปัญหาวาร นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๘ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ มัคคะ สัมปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๗ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ มัคคะ วิปปยุตตะอัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ (อวิปากะ ๔) นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๗ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ วิปากะ มัคคะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๘ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะ มัคคะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๙ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะมัคคะ สัมปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๘ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ วิปากะ มัคคะ วิปปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๙ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะมัคคะ วิปปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ (สวิปากะ ๕)

{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๔๐ หน้า : ๕๕๒}

พระอภิธรรมปิฎก ธัมมานุโลม [ติกปัฏฐาน] ๑. กุสลติกะ ๗. ปัญหาวาร สอินทรียมัคคฆฏนา (๙)

ข้อ ๖๑๐

นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๗ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ อินทรียะ มัคคะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๗ วาระ ฯลฯ นอัญญมัญญปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ นอุปนิสสยปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ ฯลฯ นสัมปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนนัตถิปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๗ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๘ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ อินทรียะ มัคคะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ นสัมปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นวิปปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนนัตถิปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๙ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ อินทรียะ มัคคะ สัมปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๘ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ อินทรียะ มัคคะ วิปปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๓ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๓ วาระ (อวิปากะ ๔) นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๘ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ วิปากะ อินทรียะมัคคะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ

{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๔๐ หน้า : ๕๕๓}

พระอภิธรรมปิฎก ธัมมานุโลม [ติกปัฏฐาน] ๑. กุสลติกะ ๗. ปัญหาวาร นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๙ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะอินทรียะ มัคคะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๑๐ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะ อินทรียะ มัคคะ สัมปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๙ คือ ฌานะ สหชาตะ นิสสยะ วิปากะ อินทรียะมัคคะ วิปปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ นเหตุปัจจัย กับปัจจัย ๑๐ คือ ฌานะ สหชาตะ อัญญมัญญะ นิสสยะ วิปากะ อินทรียะ มัคคะ วิปปยุตตะ อัตถิ และอวิคตะ มี ๑ วาระ ฯลฯ โนวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี ๑ วาระ (สวิปากะ ๕) ฌานมูลกนัย จบ

อรรถกถา

ชั้นตัวบทอรรถกถาอธิบายพระไตรปิฎก

อรรถกถายึดที่ข้อ ๗๕๒ ซึ่งครอบมาถึงข้อที่กำลังอ่าน

เปิดหน้าของฉบับนี้

ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์

อรรถกถาอนุโลมปัจจนียนัย

พึงทราบวินิจฉัยในอนุโลมปัจจนียนัย ต่อไป

ปัจจัยใดๆ ในบรรดาปัจจัยที่มีการนับแล้ว ในอนุโลมอย่างนี้คือ เหตุยา สตฺต, อารมฺมเณ นว ในเหตุปัจจัยมี ๗ วาระ ในอารัมมณปัจจัยมี ๗ วาระ และในปัจจนียะ อย่างนี้คือ นเหตุยา ปณฺณรส, นอารมฺมเณ ปณฺณรส ในนเหตุปัจจัยมี ๑๕ วาระ,ในนอารัมมณปัจจัยมี ๑๕ วาระ ตั้งอยู่แล้วโดยอนุโลม ผู้ศึกษาพึงทราบการนับด้วยอำนาจแห่งวาระที่เหมือนกันในบรรดาวาระที่ได้แล้วในปัจจนียนัย แห่งปัจจัยนั้นๆ อันตั้งอยู่แล้วโดยความเป็นปัจจนียะ กับวาระอันได้แล้วในอนุโลมนัยแห่งปัจจัยนั้นๆ.

จริงอยู่ ในอนุโลมนัย วาระ ๗ ได้แล้วในคำว่า เหตุยา สตฺต ในเหตุปัจจัยมี ๗ วาระ ในปัจจนียะ วาระ ๑๕ ในอารัมมณปัจจัยได้แล้วในคำว่า นอารมฺมเณ ปณฺณรส ในนอารัมมณปัจจัยมี ๑๕ วาระ

บรรดาวาะ ๑๕ ที่ท่านกล่าวไว้ในนอารัมมณปัจจัย วาระ ๗ เหล่านี้คือ กุสโล กุสลสฺส อพฺยากตสฺส กุสลาพยากตสฺส, อกุสโล อกุสลสฺส อพฺยากตสฺส อกุสลาพยากตสฺส อพฺยากโต อพฺยากตสฺส(๗ วาระคือ กุ - กุ, กุ - อัพ, กุ - กุ.อัพ, อกุ - อกุ, อกุ - อัพ, อกุ - อกุ.อัพ และอัพ - อัพ) เหมือนกันกับวาระ ๗ ที่ท่านกล่าวไว้ในเหตุปัจจัย.

คำว่า เหตุปจฺจยา นอารมฺมเฌ สตฺต เพราะเหตุปัจจัย ในนอารัมมณปัจจัยมี ๗ วาระ ท่านกล่าวหมายเอาวาระ ๗ เหล่านั้น. แม้ในคำว่า นอธิปติยา สตฺต ในนอธิปติปัจจัย มี ๗ วาระ เป็นต้น ก็นัยนี้เหมือนกัน. ส่วนในนสหชาตปัจจัย ย่อมไม่ได้วาระ แม้สักอย่างหนึ่ง เพราะเหตุปัจจัยที่ไม่เกิดพร้อมกันไม่มี เพราะฉะนั้น ท่านจึงไม่แต่งโยชนาด้วยสหชาตปัจจัยนั้น.

วาระ ๓ มีกุศลเป็นต้น ย่อมได้แก่รูปาพยากตะในนอัญญมัญญปัจจัย.

คำว่า ตีณิ ท่านหมายเอาวาระ ๓ เหล่านั้น ในนสัมปยุตตปัจจัยก็เหมือนกัน ส่วนในนวิปปยุตตปัจจัย ผู้ศึกษาพึงทราบวาระ ๓ ด้วยอำนาจแห่งอรูปธรรม คือกุศลเป็นปัจจัยแก่กุศล อกุศลเป็นปัจจัยแก่อกุศล อัพยากตะเป็นปัจจัยแก่อัพยากตะ.

นนิสสยะ โนอัตถิ โนอวิคตปัจจัย ย่อมมีไม่ได้ เหมือนสหชาตปัจจัย เพราะเหตุนั้นท่านจึงไม่แต่งโยชนาเชื่อมกับปัจจัยเหล่านั้น. ในข้อนี้มีการกำหนด ๒ อย่าง คือ สตฺต = ๗ ตีณิ = ๓ ด้วยประการฉะนี้. ผู้ศึกษาพึงลดจำนวนแห่งปัจจัยที่นับได้มากกว่ากับปัจจัยที่นับได้น้อยกว่า ด้วยอำนาจแห่งข้อกำหนดเหล่านั้น แล้วถึงทราบการนับในปัจจัยฆฏนา ทั้งหลายต่อไป.

พึงทราบวินิจฉัยในฆฏนานั้นต่อไป คำว่า เหตุ สหชาต นิสฺสย อตฺถิ อวิคตนฺติ นอารมฺมเณ สตฺต ความว่า ผู้ศึกษาพึงทราบว่า ในนอารัมมณปัจจัย มี ๗ วาระ โดยนัยนี้ว่า กุศลธรรมเป็นปัจจัยแก่กุศลธรรม เพราะปัจจัย ๕ คือเหตุ สหชาตะ นิสสยะ อัตถิ อวิคตปัจจัย. กุศลเหตุเป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สัมปยุตด้วยเหตุ สหชาตะ นิสสยะ อัตถิ อวิคตะและนอารัมมณปัจจัย.

แม้ในคำว่า นาธิปติยา สตฺต เป็นต้นก็นัยนี้เหมือนกัน.

ในฆฏนาที่ ๒ ท่านกล่าว่า ตีณิ = ๓ ในปัจจัยที่เหลือ เว้นนสัมปยุตตปัจจัย เพราะผนวกอัญญมัญญปัจจัยเข้าไปด้วย. ส่วนในนสัมปยุตตปัจจัย ท่านกล่าว่า เอกํ = ๑ หมายถึงนามและรูปในปฏิสนธิกาล ซึ่งวิปปยุตตกันและกัน ฯ ก็ในอธิการนี้ย่อมไม่ได้อัญญมัญญปัจจัย โดยเป็นปัจจนียะ เพราะผนวกเข้าในอนุโลมฆฏนา เพราะฉะนั้น ท่านจึงไม่กล่าวว่า นอญฺญมญฺเญ. ปัจจัยที่เข้าได้แม้ในฆฏนาที่เหลือ ก็ย่อมไม่ได้โดยเป็นปัจจนียะเหมือนในอธิการนี้.

ในฆฏนาที่ ๓ มีวิสัชนา ๓ วาระเท่านั้น เพราะสัมปยุตตปัจจัยถูกผนวกเข้าไปด้วย.

ในฆฏนาที่ ๔ มีวิสัชนา ๓ วาระ คือกุศลเป็นต้นเป็นปัจจัยแก่รูปที่มีจิตเป็นสมุฏฐาน เพราะผนวกวิปปยุตตปัจจัยเข้าไปด้วย.

ในฆฏนาที่ ๕ เพราะมีวิบากเข้าไปด้วยในที่ทุกแห่ง จึงมีวิสัชนา ๑ วาระ คืออัพยากตะ กับอัพยากตะ. ในวิปากะและสัมปยุตตปัจจัยนอกจากนี้ก็นัยนี้เหมือนกัน.

คำว่า เหตุสหชาตนิสฺสยอินฺทริยมคฺคอตฺถิอวิคตนฺติ นอารมฺมเณ จตฺตาริ เพราะปัจจัย ๗ คือเหตุ สหชาตะ นิสสยะ อินทริยะ มัคคะ อัตถิ อวิคตะในนอารัมมณปัจจัยมี ๔ วาระ ความว่า ผู้ศึกษาพึงทราบวิสัชนา ๔ วาระ ในนอารัมมณปัจจัย ด้วยอำนาจแห่งปัจจัย ๗ เหล่านั้นคือกุศลเป็นปัจจัยแก่กุศล กุศลเป็นปัจจัยแก่อัพยากตะ กุศลเป็นปัจจัยแก่กุสลาพยากตะ อัพยากตะเป็นปัจจัยแก่อัพยากตะ. แม้ในฆฏนาที่เหลือก็นัยนี้เหมือนกัน ฯ

สองบทว่า นอญฺญมญฺเญ เทฺว ในนอัญญมัญญปัจจัยมี ๒ วาระ คือกุศลเป็นปัจจัยแก่อัพยากตะ อัพยากตะเป็นปัจจัยแก่อัพยากตะ. แม้ในวิสัชนา ๒ ข้างหน้าก็นัยนี้เหมือนกัน. ผู้ศึกษาพึงทราบวิธีนับด้วยอำนาจแห่งปัจจัยที่ได้ในฆฏนาทั้งหมด โดยอุบายนี้.

ก็ฆฏนาเหล่านี้ทั้งหมดท่านกล่าว่ามี ๔๑๕ ฆฏนา ด้วยอำนาจสหชาตฆฏนา และด้วยอำนาจปกิณณกฆฏนา ในอนุโลมปัจจนียนัยนี้ ในบรรดาฆฏนาทั้งหลายเหล่านั้น ปัจจัยแม้อย่างหนึ่งในบรรดาปัจจัยทั้งหลายที่ตั้งอยู่โดยเป็นอนุโลมในฆฏนานั้นๆ ย่อมไม่ได้โดยเป็นปัจจนียะ.

ก็ในเหตุมูลกนัยนี้ ปัจจัย ๑๙ มาแล้วโดยเป็นปัจจนียะ เพราะปัจจัย ๕ ตั้งอยู่แล้วโดยเป็นอนุโลมในฆฏนาที่ ๑ ปัจจัยที่เหลือเฉพาะที่เป็นอนุโลมมาแล้วโดยเป็นปัจจนียะ.

แม้ในปัจจัยที่เหลือก็เมื่อว่าโดยอนุโลมในอธิการนี้ บรรดาปัจจัยเป็นอันมากปัจจัยอย่างหนึ่งๆ เท่านั้น ที่มาแล้วโดยเป็นปัจจนียะ ผู้ศึกษาพึงทราบวิธีนี้ทั้งหมดตามสมควร แม้ในนัยที่มีอารัมมณปัจจัยเป็นมูลเป็นต้น เหมือนนัยที่มีเหตุปัจจัยเป็นมูล ฉะนั้น.

อนุโลมปัจจนียนัย จบ. -----------------------------------------------------

ฉบับที่ใช้และสัญญาอนุญาต

พระไตรปิฎกบาลี อักษรไทย ฉบับสยามรัฐ

pli-siamrath · Public domain (term expired) — operator determination · ตรวจหลักฐานเมื่อ ๒๐๒๖-๐๘-๒๕

ฉบับสยามรัฐ จัดพิมพ์โดยทางราชการ พ.ศ. ๒๔๖๘–๒๔๗๑ · พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ ๒๕๓๗ ม.๑๙–๒๒ อายุคุ้มครองงานนิติบุคคล ๕๐ ปีนับแต่โฆษณา · การพิจารณาของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่ความเห็นที่ปรึกษากฎหมายhttps://84000.org/tipitaka/pali/

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง

th-chabab-luang · Public domain (term expired) — operator determination · ตรวจหลักฐานเมื่อ ๒๐๒๖-๐๘-๒๔

ฉบับหลวง จัดพิมพ์โดยทางราชการ พ.ศ. ๒๕๑๔ · พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ ๒๕๓๗ ม.๑๙–๒๒ อายุคุ้มครองงานนิติบุคคล ๕๐ ปีนับแต่โฆษณา · การพิจารณาของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่ความเห็นที่ปรึกษากฎหมายhttps://84000.org/tipitaka/

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ

th-mahachula · ได้รับอนุญาตจากเจ้าของสิทธิ์ — บันทึกจากคำยืนยันของผู้ดำเนินการ ยังไม่มีเอกสารประกอบ · ตรวจหลักฐานเมื่อ ๒๐๒๖-๐๘-๒๕

ผู้ดำเนินการแจ้ง ๒๕ ส.ค. ๖๙ ว่าได้รับอนุญาตจากมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัยให้เผยแพร่ตัวบทฉบับนี้ · **เป็นคำยืนยันด้วยวาจา ยังไม่มีหนังสืออนุญาตประกอบ** ⇒ ฐานของการเผยแพร่คือวินิจฉัยของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่หลักฐานเอกสารและไม่ใช่ความเห็นที่ปรึกษากฎหมาย · ข้อเท็จจริงที่ยังเป็นจริง: จัดพิมพ์ พ.ศ. ๒๕๓๙ งานที่นิติบุคคลเป็นเจ้าของคุ้มครอง ๕๐ ปีนับแต่โฆษณา (พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ ๒๕๓๗ ม.๑๙–๒๒) ถึงราว พ.ศ. ๒๕๘๙ — การอนุญาตจึงจำเป็นและต้องเก็บเอกสารไว้ให้ได้docs/legal/PERMISSIONS.md#มจร

อรรถกถาแปลไทย

th-attha-84000 · ได้รับอนุญาตจากเจ้าของสิทธิ์ — บันทึกจากคำยืนยันของผู้ดำเนินการ ยังไม่มีเอกสารประกอบ · ตรวจหลักฐานเมื่อ ๒๐๒๖-๐๘-๒๕

ผู้ดำเนินการแจ้ง ๒๕ ส.ค. ๖๙ ว่าได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ตัวบทชุดนี้ · **เป็นคำยืนยันด้วยวาจา ยังไม่มีเอกสารประกอบ** ⇒ ฐานของการเผยแพร่คือวินิจฉัยของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่หลักฐานเอกสาร · สิ่งที่ยังไม่รู้และไม่ได้หายไปเพราะการอนุญาต: **หน้าเว็บไม่ระบุผู้แปล ผู้จัดพิมพ์ หรือปี** จึงยังไม่รู้ว่าเป็นฉบับพิมพ์ของใคร (ที่เชื่อกันคือชุดมหามกุฏราชวิทยาลัย ๙๑ เล่ม ราว พ.ศ. ๒๕๒๕) — การอนุญาตครอบคลุมใครและอะไร จึงยังระบุไม่ได้จนกว่าจะได้เอกสารdocs/legal/PERMISSIONS.md#อรรถกถา