Samiddhisutta
Sāriputta questions Venerable Samiddhi on the basis of intentions and thoughts.
ฉบับหลวงสมิทธิสูตร
ข้อความไทยนี้คือ พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง ซึ่งแปลจากพระไตรปิฎกบาลีคนละฉบับกับบาลีที่แสดงอยู่ด้านล่าง จึงไม่ได้เรียงตรงกันบรรทัดต่อบรรทัด — อ่านเป็นสำนวนแปลอิสระอีกฉบับหนึ่ง
ข้อ ๒๑๘ครั้งนั้นแล ท่านพระสมิทธิเข้าไปหาท่านพระสารีบุตรถึงที่อยู่ อภิวาทแล้ว นั่ง
ณ ที่ควรส่วนข้างหนึ่ง ท่านพระสารีบุตรได้ถามท่านพระสมิทธิว่า ดูกรท่านสมิทธิ วิตกอันเป็น ความดำริของบุรุษ มีอะไรเป็นอารมณ์เกิดขึ้นท่านพระสมิทธิตอบว่า วิตกอันเป็นความดำริ ของบุรุษ มีนามรูปเป็นอารมณ์เกิดขึ้นท่านผู้เจริญ ฯ
ส. ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น ย่อมถึงความต่างกันในอะไร ฯ
ส. ในธาตุทั้งหลาย ท่านผู้เจริญ
สา. ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น มีอะไรเป็นสมุทัย ฯ
ส. มีผัสสะเป็นสมุทัย ท่านผู้เจริญ ฯ
สา. ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น มีอะไรเป็นที่ประชุมลง ฯ
ส. มีเวทนาเป็นที่ประชุมลง ท่านผู้เจริญ ฯ
สา. ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น มีอะไรเป็นประมุข ฯ
เล่ม ๒๓ · หน้า ๓๑๐ส. มีสมาธิเป็นประมุข ท่านผู้เจริญ ฯ
สา. ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น มีอะไรเป็นใหญ่ ฯ
ส. มีสติเป็นใหญ่ ท่านผู้เจริญ ฯ
สา. ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น มีอะไรเป็นยิ่ง ฯ
ส. มีปัญญาเป็นยิ่ง ท่านผู้เจริญ ฯ
สา. ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น มีอะไรเป็นแก่น ฯ
ส. มีวิมุตติเป็นแก่น ท่านผู้เจริญ ฯ
สา. ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น มีอะไรเป็นที่หยั่งลง ฯ
ส. มีอมตะเป็นที่หยั่งลง ท่านผู้เจริญ ฯ
สา. ดูกรท่านสมิทธิ เมื่อเราถามท่านว่า ดูกรท่านสมิทธิ วิตกอันเป็นความดำริของบุรุษ มีอะไรเป็นอารมณ์เกิดขึ้น ท่านตอบว่า มีนามรูปเป็นอารมณ์ท่านผู้เจริญ เมื่อเราถามว่า ดูกรท่าน สมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้นถึงความต่างกันในอะไร ท่านตอบว่า ในธาตุทั้งหลาย ท่าน ผู้เจริญ เมื่อเราถามว่าดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น มีอะไรเป็นสมุทัย ท่าน ตอบว่ามีผัสสะเป็นสมุทัย ท่านผู้เจริญ เมื่อเราถามว่า ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็น ความ ดำรินั้น มีอะไรเป็นที่ประชุมลง ท่านตอบว่า มีเวทนาเป็นที่ประชุมลงท่านผู้เจริญ เมื่อเรา ถามว่า ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น มีอะไรเป็นประมุข ท่านตอบว่า มีสมาธิ เป็นประมุข ท่านผู้เจริญ เมื่อเราถามว่าดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น มีอะไร เป็นใหญ่ ท่านตอบว่า มีสติเป็นใหญ่ ท่านผู้เจริญ เมื่อเราถามว่า ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอัน เป็นความดำรินั้นมีอะไรเป็นยิ่ง ท่านตอบว่า มีปัญญาเป็นยิ่ง ท่านผู้เจริญ เมื่อเราถามว่า ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้น มีอะไรเป็นแก่น ท่านตอบว่า มีวิมุตติเป็นแก่น ท่านผู้เจริญ เมื่อเราถามว่า ดูกรท่านสมิทธิ ก็วิตกอันเป็นความดำรินั้นมีอะไรเป็นที่หยั่งลง ท่านตอบว่า มีอมตะเป็นที่หยั่งลงท่านตอบว่า มีอมตะเป็นที่หยั่งลง ท่านผู้เจริญ ดูกรท่าน พระสมิทธิ ดีละ ดีละ เป็นการดีแล้ว ท่านอันเราถามปัญหาก็แก้ได้ แต่ท่านอย่าทะนงตน ด้วยการแก้ปัญหานั้น ฯ
จบสูตรที่ ๔
- 0.1
Aṅguttara Nikāya 9.14
Numbered Discourses 9.14
- 0.2
2. Sīhanādavagga
2. The Lion’s Roar
Samiddhisutta
With Samiddhi
- 1.1
Atha kho āyasmā samiddhi yenāyasmā sāriputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ sāriputtaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ samiddhiṁ āyasmā sāriputto etadavoca:
Then Venerable Samiddhi went up to Venerable Sāriputta, bowed, and sat to one side. Venerable Sāriputta said to him:
- 2.1
“Kimārammaṇā, samiddhi, purisassa saṅkappavitakkā uppajjantī”ti?
“Samiddhi, based on what do thoughts arise in a person?”
- 2.2
“Nāmarūpārammaṇā, bhante”ti.
“Based on name and form, sir.”
- 3.1
“Te pana, samiddhi, kva nānattaṁ gacchantī”ti?
“Where do they become diversified?”
- 3.2
“Dhātūsu, bhante”ti.
“In the elements.”
- 4.1
“Te pana, samiddhi, kiṁsamudayā”ti?
“What is their origin?”
- 4.2
“Phassasamudayā, bhante”ti.
“Contact is their origin.”
- 5.1
“Te pana, samiddhi, kiṁsamosaraṇā”ti?
“What is their meeting place?”
- 5.2
“Vedanāsamosaraṇā, bhante”ti.
“Feeling is their meeting place.”
- 6.1
“Te pana, samiddhi, kiṁpamukhā”ti?
“What is their chief?”
- 6.2
“Samādhippamukhā, bhante”ti.
“Immersion is their chief.”
- 7.1
“Te pana, samiddhi, kiṁadhipateyyā”ti?
“What is their ruler?”
- 7.2
“Satādhipateyyā, bhante”ti.
“Mindfulness is their ruler.”
- 8.1
“Te pana, samiddhi, kiṁuttarā”ti?
“What is their overseer?”
- 8.2
“Paññuttarā, bhante”ti.
“Wisdom is their overseer.”
- 9.1
“Te pana, samiddhi, kiṁsārā”ti?
“What is their core?”
- 9.2
“Vimuttisārā, bhante”ti.
“Freedom is their core.”
- 10.1
“Te pana, samiddhi, kiṁogadhā”ti?
“What is their objective?”
- 10.2
“Amatogadhā, bhante”ti.
“Their objective is freedom from death.”
- 11.1
“‘Kimārammaṇā, samiddhi, purisassa saṅkappavitakkā uppajjantī’ti, iti puṭṭho samāno ‘nāmarūpārammaṇā, bhante’ti vadesi.
“Samiddhi, when you were asked what is the basis on which thoughts arise in a person, you answered ‘name and form’.
- 11.2
‘Te pana, samiddhi, kva nānattaṁ gacchantī’ti, iti puṭṭho samāno ‘dhātūsu, bhante’ti vadesi.
When you were asked …
- 11.3
‘Te pana, samiddhi, kiṁsamudayā’ti, iti puṭṭho samāno ‘phassasamudayā, bhante’ti vadesi.
- 11.4
‘Te pana, samiddhi, kiṁsamosaraṇā’ti, iti puṭṭho samāno ‘vedanāsamosaraṇā, bhante’ti vadesi.
- 11.5
‘Te pana, samiddhi, kiṁpamukhā’ti, iti puṭṭho samāno ‘samādhippamukhā, bhante’ti vadesi.
- 11.6
‘Te pana, samiddhi, kiṁadhipateyyā’ti, iti puṭṭho samāno ‘satādhipateyyā, bhante’ti vadesi.
- 11.7
‘Te pana, samiddhi, kiṁuttarā’ti, iti puṭṭho samāno ‘paññuttarā, bhante’ti vadesi.
- 11.8
‘Te pana, samiddhi, kiṁsārā’ti, iti puṭṭho samāno ‘vimuttisārā, bhante’ti vadesi.
- 11.9
‘Te pana, samiddhi, kiṁogadhā’ti, iti puṭṭho samāno ‘amatogadhā, bhante’ti vadesi.
what is their objective, you answered ‘freedom from death’.
- 11.10
Sādhu sādhu, samiddhi.
Good, good, Samiddhi!
- 11.11
Sādhu kho tvaṁ, samiddhi, puṭṭho puṭṭho vissajjesi, tena ca mā maññī”ti.
It’s good that you answered each question. But don’t get conceited because of that.”
- 11.12
Catutthaṁ.
- แหล่งที่มา
- SuttaCentral · ดึงข้อมูลเมื่อ 2026-08-15 ·
an9.14 - ฉบับที่ใช้
- Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 — PDM-1.0
- English translation — Bhikkhu Sujato — CC0-1.0
- พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง — Public domain (term expired) — operator determination
- การเทียบฉบับ
- มุมมองแต่ละฉบับระบบวางตัวบทของแต่ละฉบับไว้ให้เทียบเท่านั้น ไม่สรุปว่าฉบับใดตรงหรือต่างจากฉบับใด และไม่ตัดสินว่าฉบับใดถูกกว่า — การเทียบเชิงความหมายต้องมาจากผู้รู้ที่ระบุตัวตนได้
- สิทธิ์การใช้งาน
- สาธารณสมบัติ — ตรวจสอบรายฉบับ (ดูบรรทัดบน) · แสดงที่มาแม้สัญญาอนุญาตไม่บังคับ