๑๐. อัณฑภารีสูตร

อิธาหํ อาวุโส คิชฺฌกูฏา ปพฺพตา โอโรหนฺโต อทฺทสํ กุมฺภณฺฑํ ปุริสํ เวหาสํ คจฺฉนฺตํ โส คจฺฉนฺโตปิ เต จ อณฺเฑ ขนฺเธ อาโรเปตฺวา คจฺฉติ นิสีทนฺโตปิ เตเสฺวว อณฺเฑสุ นิสีทติ ตเมนํ คิชฺฌาปิ กากาปิ กุลลาปิ อนุปติตฺวา อนุปติตฺวา วิตจฺเฉนฺติ วิราเชนฺติ โส สุทํ อฏฺฏสฺสรํ กโรติ ฯ เอโส ภิกฺขเว สตฺโต อิมสฺมิญฺเญว ราชคเห คามกูโฏ อโหสิ ฯ ทสมํ ฯ ปฐมวคฺโค ปฐโม ฯ ตสฺส อุทฺทานํ อฏฺฐิ เปสิ อุโภ คาวีฆาตกา ปิณฺโฑ สากุณิโย นิจฺฉโวรพฺภิ อสิ สูกริโก สตฺติ อุสุ การณิโก สูจิ สารถิ โย จ สิพฺพิสฺสติ สูจิโก หิ โส อณฺฑภารี อหุ คามกูฏโกติ ฯ ------

ฯลฯ ท่านพระมหาโมคคัลลานะได้ตอบว่า เมื่อผมลงจากภูเขาคิชฌกูฏ ได้เห็นบุรุษมีอัณฑะใหญ่เท่าหม้อลอยอยู่ในเวหาส บุรุษนั้นแม้เมื่อเดินไปก็แบกอัณฑะนั้นไว้บนบ่า แม้เมื่อนั่งก็ทับอัณฑะนั้นแหละ แร้งบ้าง กาบ้างนกตะกรุมบ้าง ต่างก็โผถลาตามจิก ทึ้ง บุรุษนั้น ได้ยินว่า บุรุษนั้นส่งเสียงร้องครวญคราง ฯลฯ ดูกรภิกษุทั้งหลาย สัตว์นี้ได้เป็นผู้พิพากษาตัดสินอรรถคดีโกงอยู่ในพระนครราชคฤห์นี้เอง ฯลฯ ฯ จบสูตรที่ ๑๐ จบปฐมวรรคที่ ๑ -----------------------------------------------------รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ ๑. อัฏฐิสูตร ๒. เปสิสูตร ๓. ปิณฑสูตร ๔. นิจฉวิ สูตร ๕. อสิสูตร ๖. สัตติสูตร ๗. อุสุสูตร ๘. สูจิสูตรที่ ๑ ๙. สูจิสูตรที่ ๒ ๑๐. อัณฑภารีสูตร ฯ -----------------------------------------------------

ในเรื่องบุรุษมีอัณฑะเท่าหม้อ มีวินิจฉัยดังต่อไปนี้.

บทว่า คามกูโฏ ได้แก่ อำมาตย์ผู้วินิจฉัยคดี เพราะเขามีส่วนเสมอกับกรรม จึงมีอัณฑะประมาณเท่าหม้อ คือขนาดหม้อใหญ่. เพราะเขารับสินบนในที่ลับคือที่ปกปิด ทำโทษให้ปรากฏในการวินิจฉัยคดีโกง ทำผู้เป็นเจ้าของให้ไม่ได้เป็นเจ้าของฉะนั้น อวัยวะเพศลับของเขาจึงเกิดในที่เปิดเผย เพราะเมื่อลงโทษ เขาได้ข่มเหงผู้อื่น ฉะนั้น อวัยวะเพศลับของเขาจึงเกิดเป็นสิ่งข่มเหง (ทรมานตน) เพราะเหตุที่อวัยวะดำรงอยู่ในตำแหน่งที่ดำรงอยู่แล้ว ควรจะเรียบร้อย กลับไม่เรียบร้อยฉะนั้น เขาจึงต้องนั่งอย่างไม่เรียบร้อยบนอวัยวะเพศลับ.

จบอรรถกถาอัณฑภารีสูตรที่ ๑๐ จบอรรถกถาปฐมวรรคที่ ๑ -----------------------------------------------------

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. อัฏฐิสูตร

๒. เปสิสูตร

๓. ปิณฑสูตร

๔. นิจฉวิสูตร

๕. อสิสูตร

๖. สัตติสูตร

๗. อุสุสูตร

๘. สูจิสูตรที่ ๑

๙. สูจิสูตรที่ ๒

๑๐. อัณฑภารีสูตร ฯ -----------------------------------------------------