SN 1.35

Ujjhānasaññisutta

Some deities come to find fault with the Buddha. He responds to their critique, which stimulates a further discussion on wrong-doing and forgiveness.

ฉบับหลวงอุชฌานสัญญีสูตรที่ ๕

ข้อความไทยนี้คือ พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง ซึ่งแปลจากพระไตรปิฎกบาลีคนละฉบับกับบาลีที่แสดงอยู่ด้านล่าง จึงไม่ได้เรียงตรงกันบรรทัดต่อบรรทัด — อ่านเป็นสำนวนแปลอิสระอีกฉบับหนึ่ง

ข้อ ๑๐๖สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตพระนครสาวัตถี ครั้งนั้น เมื่อปฐมยามล่วงไปแล้ว พวกเทวดาผู้มีความมุ่งหมายเพ่งโทษมากด้วยกัน มีวรรณงาม ยังพระวิหารเชตวันทั้งสิ้นให้สว่างเข้าไป เฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับแล้วจึงได้ลอยอยู่ในอากาศ ฯ

ข้อ ๑๐๗เทวดาตนหนึ่ง ครั้นลอยอยู่ในอากาศแล้ว ได้กล่าวคาถานี้ในสำนักพระผู้มีพระภาคว่า บุคคลใดประกาศตนอันมีอยู่โดยอาการอย่างอื่น ให้เขารู้โดยอาการอย่างอื่น บุคคลนั้นลวงปัจจัยเขากินด้วยความเป็นขโมย เหมือนความลวงกินแห่งพรานนก ก็บุคคลทำกรรมใดควรพูดถึงกรรมนั้น ไม่ทำกรรมใด ก็ไม่ควรพูดถึงกรรมนั้นบัณฑิตทั้งหลายย่อมรู้จักบุคคลนั้น ผู้ไม่ทำมัวแต่พูดอยู่ ฯ

พระผู้มีพระภาคตรัสคาถาทั้งหลายนี้ว่า ใครๆ ไม่อาจดำเนินปฏิปทานี้ด้วยเหตุสักว่าพูดหรือฟังส่วนเดียว บุคคลผู้มีปัญญาทั้งหลาย ผู้มีฌาน ย่อมพ้นจากเครื่องผูกของมาร ด้วยปฏิปทาอันมั่นคงนี้ บุคคลผู้มีปัญญาทั้งหลายทราบความเป็นไปของโลกแล้ว รู้แล้ว เป็นผู้ดับกิเลส ข้ามตัณหาเป็นเครื่องเกี่ยวข้องในโลกแล้ว ย่อมไม่พูดโดยแท้ ฯ

ข้อ ๑๐๙ในลำดับนั้นแล เทวดาเหล่านั้นลงมายืนบนแผ่นดิน หมอบลงใกล้พระบาททั้งสองของพระผู้มีพระภาคแล้ว ได้ทูลคำนี้กะพระผู้มีพระภาคว่าข้าแต่พระผู้มีพระภาคผู้เจริญ โทษของพวกข้าพเจ้าล่วงไปแล้ว พวกข้าพเจ้าเหล่าใด เป็นพาลอย่างไร เป็นผู้หลงแล้วอย่างไร เป็นผู้ไม่ฉลาดอย่างไร ได้สำคัญแล้วว่าพระผู้มีพระภาคอันพวกเราพึงรุกราน ข้าแต่พระผู้มีพระภาคผู้เจริญ ขอพระผู้มีพระภาคโปรดอดโทษของพวกข้าพเจ้านั้น เพื่อจะสำรวมในกาลต่อไป ฯ

ในลำดับนั้นแล พระผู้มีพระภาคได้ทรงยิ้มแย้ม ฯ

ข้อ ๑๑๐ในลำดับนั้นแล เทวดาเหล่านั้นผู้เพ่งโทษโดยประมาณยิ่งกลับขึ้นไปบนอากาศ เทวดาตนหนึ่งได้กล่าวคาถานี้ในสำนักพระผู้มีพระภาคว่า เมื่อเราแสดงโทษอยู่ ถ้าบุคคลใดมีความโกรธอยู่ในภายใน มีความเคืองหนัก ย่อมไม่อดโทษให้ บุคคลนั้นย่อมสอดสวมเวร หากว่าในโลกนี้ โทษก็ไม่มี ความผิดก็ไม่มี เวรทั้งหลายก็ไม่สงบ ในโลกนี้ใครพึงเป็นคนฉลาด เพราะเหตุไร โทษทั้งหลายของใครก็ไม่มี ความผิดของใครก็ไม่มี ใครไม่ถึงแล้วซึ่งความหลงใหลในโลกนี้ ใครย่อมเป็นผู้มีปัญญา เป็นผู้มีสติในกาลทั้งปวง ฯ

ข้อ ๑๑๑พระผู้มีพระภาคตรัสว่า โทษทั้งหลายก็ไม่มี ความผิดก็ไม่มีแก่พระตถาคตนั้น ผู้ตรัสรู้แล้ว ผู้เอ็นดูแก่สัตว์ทั้งปวง พระตถาคตนั้นไม่ถึงแล้วซึ่งความหลงใหล พระตถาคตนั้นย่อมเป็นผู้มีปัญญา เป็นผู้มีสติในกาลทั้งปวง เมื่อพวกท่านแสดงโทษอยู่ หากบุคคลใดมีความโกรธอยู่ในภายใน มีความเคืองหนัก ย่อมไม่อดโทษให้ บุคคลนั้นย่อมสอดสวมเวร เราไม่ชอบเวรนั้น เราย่อมอดโทษแก่ท่านทั้งหลาย ฯ

ไทย · อ่านฉบับหลวงด้านบน
  1. 0.1

    Saṁyutta Nikāya 1.35

    Linked Discourses 1.35

  2. 0.2

    4. Satullapakāyikavagga

    4. The Host of a Hundred Felicities

  3. Ujjhānasaññisutta

    Fault-Finding Deities

  4. 1.1

    Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.

    At one time the Buddha was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery.

  5. 1.2

    Atha kho sambahulā ujjhānasaññikā devatāyo abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṁ jetavanaṁ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā vehāsaṁ aṭṭhaṁsu.

    Then, late at night, several glorious deities of the host of the fault-finders, lighting up the entire Jeta’s Grove, went up to the Buddha, and stood in the air.

  6. 1.3

    Vehāsaṁ ṭhitā kho ekā devatā bhagavato santike imaṁ gāthaṁ abhāsi:

    Standing in the air, one deity spoke this verse in the Buddha’s presence:

  7. 2.1

    “Aññathā santamattānaṁ,

    “Someone who pretends

  8. 2.2

    aññathā yo pavedaye;

    to be other than they really are,

  9. 2.3

    Nikacca kitavasseva,

    is like a cheating gambler

  10. 2.4

    bhuttaṁ theyyena tassa taṁ.

    who enjoys what was gained by theft.

  11. 3.1

    Yañhi kayirā tañhi vade,

    You should only say what you would do;

  12. 3.2

    yaṁ na kayirā na taṁ vade;

    you shouldn’t say what you wouldn’t do.

  13. 3.3

    Akarontaṁ bhāsamānaṁ,

    The wise will recognize

  14. 3.4

    parijānanti paṇḍitā”ti.

    one who talks without doing.”

  15. 4.1

    “Na yidaṁ bhāsitamattena,

    “Not just by speaking,

  16. 4.2

    ekantasavanena vā;

    nor solely by listening,

  17. 4.3

    Anukkamitave sakkā,

    are you able to progress

  18. 4.4

    yāyaṁ paṭipadā daḷhā;

    on this hard path,

  19. 4.5

    Yāya dhīrā pamuccanti,

    by which the attentive practicing absorption

  20. 4.6

    jhāyino mārabandhanā.

    are released from Māra’s bonds.

  21. 5.1

    Na ve dhīrā pakubbanti,

    The attentive certainly don’t act like that,

  22. 5.2

    viditvā lokapariyāyaṁ;

    for they understand the way of the world.

  23. 5.3

    Aññāya nibbutā dhīrā,

    The attentive are quenched by understanding,

  24. 5.4

    tiṇṇā loke visattikan”ti.

    they’ve crossed over clinging to the world.”

  25. 6.1

    Atha kho tā devatāyo pathaviyaṁ patiṭṭhahitvā bhagavato pādesu sirasā nipatitvā bhagavantaṁ etadavocuṁ:

    Then those deities landed on the ground, bowed with their heads to the Buddha’s feet and said,

  26. 6.2

    “accayo no, bhante, accagamā yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ, yā mayaṁ bhagavantaṁ āsādetabbaṁ amaññimhā.

    “We made a mistake, sir. It was foolish, stupid, and unskillful of us to presume to attack the Buddha!

  27. 6.3

    Tāsaṁ no, bhante, bhagavā accayaṁ accayato paṭiggaṇhātu āyatiṁ saṁvarāyā”ti.

    Please, sir, accept our mistake for what it is, so we will restrain ourselves in future.”

  28. 6.4

    Atha kho bhagavā sitaṁ pātvākāsi.

    At that, the Buddha smiled.

  29. 6.5

    Atha kho tā devatāyo bhiyyoso mattāya ujjhāyantiyo vehāsaṁ abbhuggañchuṁ.

    Then those deities, becoming even more fault-finding, flew up in the air.

  30. 6.6

    Ekā devatā bhagavato santike imaṁ gāthaṁ abhāsi:

    One deity spoke this verse in the Buddha’s presence:

  31. 7.1

    “Accayaṁ desayantīnaṁ,

    “If you don’t give your pardon

  32. 7.2

    yo ce na paṭigaṇhati;

    when a mistake is confessed,

  33. 7.3

    Kopantaro dosagaru,

    with hidden anger and heavy hate,

  34. 7.4

    sa veraṁ paṭimuñcatī”ti.

    you’re stuck in your enmity.”

  35. 8.1

    “Accayo ce na vijjetha,

    “Suppose no mistake were found,

  36. 8.2

    nocidhāpagataṁ siyā;

    and no one here had gone astray:

  37. 8.3

    Verāni na ca sammeyyuṁ,

    if enmities were not settled,

  38. 8.4

    kenīdha kusalo siyā”ti.

    how could that be skillful?”

  39. 9.1

    “Kassaccayā na vijjanti,

    “Who makes no mistakes?

  40. 9.2

    kassa natthi apāgataṁ;

    Who doesn’t go astray?

  41. 9.3

    Ko na sammohamāpādi,

    Who doesn’t fall into confusion?

  42. 9.4

    ko ca dhīro sadā sato”ti.

    Who is attentive, ever mindful?”

  43. 10.1

    “Tathāgatassa buddhassa,

    “The Realized One, the Buddha,

  44. 10.2

    sabbabhūtānukampino;

    sympathetic for all beings:

  45. 10.3

    Tassaccayā na vijjanti,

    that’s who makes no mistakes,

  46. 10.4

    tassa natthi apāgataṁ;

    and that’s who doesn’t go astray.

  47. 10.5

    So na sammohamāpādi,

    He doesn’t fall into confusion,

  48. 10.6

    sova dhīro sadā satoti.

    for he’s attentive, ever mindful.

  49. 11.1

    Accayaṁ desayantīnaṁ,

    If you don’t give your pardon

  50. 11.2

    yo ce na paṭigaṇhati;

    when a mistake is confessed,

  51. 11.3

    Kopantaro dosagaru,

    with hidden anger and heavy hate,

  52. 11.4

    sa veraṁ paṭimuñcati;

    you’re stuck in your enmity.

  53. 11.5

    Taṁ veraṁ nābhinandāmi,

    I don’t approve of such enmity,

  54. 11.6

    paṭiggaṇhāmi voccayan”ti.

    and so I pardon your mistake.”

แหล่งที่มา
SuttaCentral · ดึงข้อมูลเมื่อ 2026-08-15 · sn1.35
ฉบับที่ใช้
Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 — PDM-1.0
English translation — Bhikkhu Sujato — CC0-1.0
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง — Public domain (term expired) — operator determination
การเทียบฉบับ
มุมมองแต่ละฉบับระบบวางตัวบทของแต่ละฉบับไว้ให้เทียบเท่านั้น ไม่สรุปว่าฉบับใดตรงหรือต่างจากฉบับใด และไม่ตัดสินว่าฉบับใดถูกกว่า — การเทียบเชิงความหมายต้องมาจากผู้รู้ที่ระบุตัวตนได้
สิทธิ์การใช้งาน
สาธารณสมบัติ — ตรวจสอบรายฉบับ (ดูบรรทัดบน) · แสดงที่มาแม้สัญญาอนุญาตไม่บังคับ