มิจฉัตตัตติกกุสลัตติกะ

นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว นอธิปติยา นว ฯ

กุศลธรรมที่เป็นสัมมัตตนิยตธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็น สัมมัตตนิยตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย กุศลธรรมที่เป็นอนิยตธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นอนิยตธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๒ นัย พึงให้พิสดารทุกวาร

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ

อกุศลธรรมที่เป็นมิจฉัตตนิยตธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นมิจฉัตตนิยตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย อกุศลธรรมที่เป็นอนิยตธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นอนิยตธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๒ นัย พึงให้พิสดารทุกวาร

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ นว ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ ---------

อัพยากตธรรมที่เป็นอนิยตธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นอนิยตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ทุกปัจจัย มิจฉัตตัตติกกุสลัตติกะ จบ

สภาวธรรมที่มีสภาวะชอบและให้ผลแน่นอนซึ่งเป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่มีสภาวะชอบและให้ผลแน่นอนซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๑) สภาวธรรมที่ไม่แน่นอนโดยอาการทั้งสองนั้นซึ่งเป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่แน่นอนโดยอาการทั้งสองนั้นซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๑) (ทุกปัจจัยมีปัจจัยละ ๒ วาระ ทุกปัจจัยพึงขยายให้พิสดาร)

อรรถกถาที่มีถัดจากนี้ :- อรรถกถา ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ อนุโลมทุกัตติกปัฏฐาน เหตุทุกสนิทัสสนสัปปฏิฆัตติกะ